هنگامی که کاربران به یک شبکه اختصاصی متصل میشوند، انتظار دارند که آدرس آیپی واقعی و سوابق فعالیتهای آنلاین آنها از دید ناظران پنهان بماند. با این حال، در صورت وجود نقص در پیکربندی نرمافزار، ممکن است اطلاعات هویتی از طریق مجاری غیررمزگذاریشده افشا شود. در میان آسیبپذیریهای متداول، دو پدیده نشت DNS و نشت WebRTC از پربسامدترین و در عین حال ناشناختهترین معضلات امنیتی به شمار میآیند.
با وجود اینکه هر دو آسیبپذیری به برملا شدن هویت کاربر میانجامند، اما در لایههای متفاوتی از ساختار شبکه پدیدار شده و از سازوکارهای کاملاً متفاوتی ناشی میشوند. تفکیک نادرست این دو مفهوم میتواند کاربران را به سمت راهکارهای ناکارآمد سوق دهد.
بررسی ماهیت نشت DNS (سامانه نام دامنه)
سامانه نام دامنه (DNS) وظیفه ترجمه نامهای دامنه متنی به آدرسهای آیپی عددی را بر عهده دارد.
در یک ساختار امن، تمام درخواستهای DNS باید توسط تونل رمزگذاریشده جذب شده و توسط سرورهای خصوصی و امن VPN پردازش شوند. نشت DNS زمانی رخ میدهد که این استعلامها به خارج از تونل هدایت شوند:
- سازوکار تفکیک چندگانه سیستمعامل: در سیستمعاملهایی نظیر ویندوز، برای افزایش سرعت، درخواستهای DNS همزمان به تمامی کارتهای شبکه ارسال میشود. اگر سرور ارائهدهنده اینترنت سریعتر پاسخ دهد، سوابق وبگردی شما توسط اپراتور محلی ثبت میگردد.
- عدم بازنویسی تنظیمات DHCP: چنانچه نرمافزار نتواند تنظیمات DNS روتر محلی را بازنویسی کند، سیستمعامل همچنان از سرورهای اپراتور برای تبدیل نامها بهره میگیرد.
- چالشهای شبکه IPv6: در صورت فعال بودن پشته دوگانه در مودم و عدم مدیریت صحیح IPv6 توسط تونل، درخواستهای این پروتکل از کارت شبکه فیزیکی خارج میشوند.
پیامد نشت DNS این است که شرکت ارائهدهنده اینترنت میتواند تمامی پایگاههای مورد بازدید شما را مشاهده نماید، حتی اگر ترافیک اصلی صفحات با HTTPS رمزگذاری شده باشد.
بررسی ماهیت نشت WebRTC (ارتباطات بلادرنگ وب)
برخلاف سامانه نام دامنه، فناوری WebRTC استانداردی در مرورگرهای نوین است که برقراری ارتباطات صوتی، تصویری و تبادل مستقیم داده میان مرورگرها را بدون نیاز به افزونه امکانپذیر میسازد.
برای برقراری اتصال همتا به همتا میان دو کاربر پشت دیوارههای آتش، WebRTC از پروتکل STUN استفاده میکند که آسیبپذیری از همین نقطه آغاز میشود:
- استعلام مستقیم کارتهای شبکه: کدهای جاوااسکریپت از طریق رابطهای WebRTC میتوانند کارتهای شبکه فعال را مستقیماً از سیستمعامل استعلام کنند.
- ارسال بستههای آزمایشی STUN: مرورگر بستههای UDP را برای یافتن آدرس عمومی به سرورهای خارجی ارسال میکند.
- استخراج آدرس توسط وبسایتها: هر صفحهای میتواند با چند خط کد ساده، آدرس واقعی عمومی و داخلی شما را بخواند، بدون اینکه ارتباط فعال با شبکه اختصاصی مانع آن شود.
جدول مقایسه فنی: نشت DNS در برابر نشت WebRTC
| شاخص فنی | بردار نشت DNS | بردار نشت WebRTC |
|---|---|---|
| لایه مدل OSI | لایه ۳ و ۴ (لایه شبکه و انتقال) | لایه ۷ (سطح برنامه کاربردی مرورگر) |
| اطلاعات افشاشده | نام دامنههای مورد بازدید کاربر | آدرس آیپی عمومی واقعی و آدرس محلی |
| علت بنیادین | ارسال موازی درخواستها در سیستمعامل | استعلامهای STUN در پروتکل مرورگر |
| دریافتکننده دادهها | شرکت ارائهدهنده اینترنت محلی (ISP) | هر سایتی که کد مربوطه را اجرا کند |
| گستره روی سیستم | تمامی نرمافزارهای فعال در سیستمعامل | منحصراً مرورگرهای مجهز به WebRTC |
| راهکار پیشگیری | هدایت اجباری DNS و مسدودسازی خروجی | غیرفعالسازی WebRTC یا تنظیم محدودیتها |
گامهای اجرایی برای رفع کامل هر دو رخنه
برای تضمین عدم افشای هویت، اجرای تدابیر در هر دو سطح الزامی است:
۱. مهار نشت DNS در سطح سیستمعامل
مطمئن شوید کلاینت شما مدیریت کاملی بر ترافیک نام دامنه دارد:
- تمامی استعلامها باید به طور کامل از طریق سرورهای اختصاصی درون تونل انجام پذیرد.
- در سیستمهای ویندوزی، قابلیت ارسال موازی درخواستها باید از طریق تنظیمات امنیتی متوقف گردد.
- با ابزارهای تشخیصی مطمئن شوید هیچ آدرسی از اپراتور محلی در پاسخها دیده نمیشود.
۲. ایمنسازی یا غیرفعالسازی WebRTC در مرورگر
برای جلوگیری از استخراج آدرسهای واقعی توسط کدهای مخرب:
- در تنظیمات مرورگر، WebRTC را مقید سازید که تنها از کارت شبکه فعال تونل استفاده کند.
- در صورتی که به تماسهای صوتی و تصویری مستقیم در مرورگر نیازی ندارید، این قابلیت را به طور کامل غیرفعال فرمایید.
تمهیدات پیشرفته در معماری VPNRice
فناوری اختصاصی RiceGuard در VPNRice مانع از بروز هر دو نشت در سطح هسته سیستمعامل میگردد:
- هدایت ایزوله DNS: کلیه درخواستهای نام دامنه در کارت شبکه مجازی مهار شده و از طریق سرورهای امن بدون ثبت گزارش پاسخ داده میشوند.
- فیلتر سختگیرانه بستههای STUN: فایروال سیستمعامل بستههای STUN ارسالی از کارتهای فیزیکی را متوقف ساخته و اطمینان میدهد تنها آدرس محافظتشده سرور قابل مشاهده است.
جهت بررسی وضعیت مشخصات شبکه و اطمینان از سلامت پیکربندی دادههای خود، میتوانید از ابزار رایگان شناسایی نشانی IP من استفاده فرمایید. همچنین برای ارزیابی عدم افشای آدرسها در تبادلات صوتی و تصویری مرورگر، ابزار تست نشت WebRTC در دسترس شماست.



